विवेक वर्धिनी विद्यालयात डी.आय.जी. संदीप दिवाण यांचे मार्गदर्शन

अध्यापनातील आधुनिक तंत्रज्ञानाचा प्रभावी वापर, शिक्षकांची भूमिका आणि विद्यार्थ्यांच्या सर्वांगीण विकासावर भर

पंढरपूर : श्री दादासाहेब सोमदळे शिक्षण प्रसारक मंडळ संचलित विवेक वर्धिनी ज्युनिअर कॉलेज, पंढरपूर, विवेक पूर्वप्राथमिक व प्राथमिक विद्यालय तसेच श्री दत्त विद्यामंदिर, सुस्ते येथील सर्व शिक्षक व शिक्षकेतर कर्मचाऱ्यांसाठी मुंबई अँटी करप्शन विभागाचे डी.आय.जी. मा. श्री. संदीप दिवाण साहेब यांचे मार्गदर्शनपर व्याख्यान आणि “अध्यापनात आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर” या विषयावरील विशेष कार्यशाळेचे आयोजन उत्साहपूर्ण वातावरणात करण्यात आले.

आजच्या तंत्रज्ञानप्रधान युगात शिक्षण क्षेत्रात होत असलेल्या बदलांची जाणीव शिक्षकांना व्हावी, नवीन डिजिटल साधनांचा अध्यापनात प्रभावी वापर करता यावा आणि विद्यार्थ्यांचा शैक्षणिक दर्जा अधिक उंचावावा या उद्देशाने या कार्यशाळेचे आयोजन करण्यात आले होते. कार्यक्रमाला सर्व विभागांतील शिक्षक, शिक्षकेतर कर्मचारी तसेच संस्थेचे पदाधिकारी मोठ्या संख्येने उपस्थित होते.

यावेळी मार्गदर्शन करताना दिवाण साहेब म्हणाले की, “शिक्षक हे विद्यार्थ्यांच्या जीवनातील खरे शिल्पकार असतात. त्यांच्या संस्कारातून, मार्गदर्शनातून आणि प्रेरणेतूनच समाजाचे भवितव्य घडत असते.” विद्यार्थ्यांमध्ये चांगले संस्कार, सामाजिक बांधिलकी आणि जबाबदारीची जाणीव निर्माण करण्यासाठी शिक्षकांची भूमिका अत्यंत महत्त्वाची आहे.

त्यांनी पुढे सांगितले की बदलत्या काळानुसार शिक्षण पद्धतीमध्ये मोठे परिवर्तन होत असून पारंपरिक अध्यापनासोबत आधुनिक तंत्रज्ञानाचा प्रभावी वापर करणे काळाची गरज बनली आहे. संगणक, इंटरनेट, कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI), डिजिटल शिक्षण साधने, ऑनलाइन मूल्यांकन प्रणाली आणि स्मार्ट क्लासरूम यांचा योग्य वापर केल्यास विद्यार्थ्यांचे शिक्षण अधिक परिणामकारक होऊ शकते.

विद्यार्थी भविष्यात कोणत्याही क्षेत्रात मागे पडू नयेत यासाठी त्यांना ज्ञानासोबत तंत्रज्ञान कौशल्येही देणे आवश्यक असल्याचे त्यांनी नमूद केले. आजच्या स्पर्धात्मक युगात डिजिटल साक्षरता ही विद्यार्थ्यांच्या यशाची गुरुकिल्ली ठरत असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले.

दिवाण साहेबांनी विद्यार्थ्यांच्या मानसिक, सामाजिक आणि नैतिक विकासावरही विशेष भर दिला. विद्यार्थ्यांना गुन्हेगारी प्रवृत्तींपासून दूर ठेवण्यासाठी शिक्षक आणि पालक यांनी सतत संवाद साधणे आवश्यक असल्याचे त्यांनी सांगितले. नियमित समुपदेशन, सकारात्मक मार्गदर्शन आणि योग्य वातावरण यामुळे विद्यार्थी योग्य दिशेने वाटचाल करू शकतात, असेही त्यांनी नमूद केले.

कार्यक्रमाचे प्रास्ताविक प्राचार्य डॉ. यू. आर. मुंढे यांनी केले. त्यांनी विद्यालय आणि ज्युनिअर कॉलेजमध्ये उपलब्ध करून देण्यात आलेल्या विविध डिजिटल सुविधा, स्मार्ट क्लासरूम, संगणक प्रयोगशाळा, ऑनलाइन शैक्षणिक उपक्रम आणि विद्यार्थ्यांच्या सर्वांगीण विकासासाठी राबविण्यात येणाऱ्या विविध शैक्षणिक व सहशालेय कार्यक्रमांची माहिती उपस्थितांना दिली.

शासनाच्या अनेक योजना लागू होण्यापूर्वीच संस्थेने विद्यार्थ्यांसाठी अनेक अत्याधुनिक सुविधा उपलब्ध करून दिल्या असल्याचे त्यांनी सांगितले. गुणवत्तापूर्ण शिक्षण देण्याच्या उद्देशाने संस्था सातत्याने नाविन्यपूर्ण उपक्रम राबवत असल्याचेही त्यांनी नमूद केले.

यानंतर दिवाण साहेबांनी शिक्षकांशी मुक्त संवाद साधत विविध विषयांवर चर्चा केली. शिक्षकांनी विचारलेल्या प्रश्नांना त्यांनी सविस्तर उत्तरे दिली. अध्यापनातील अडचणी, विद्यार्थ्यांचे वर्तन, डिजिटल शिक्षणाची अंमलबजावणी, पालकांशी समन्वय आणि भविष्यातील शिक्षण व्यवस्थेतील बदल याबाबत त्यांनी मार्गदर्शन केले.

कार्यक्रमानंतर त्यांनी विद्यालय व कॉलेजमधील विविध विभागांची पाहणी केली. शैक्षणिक सुविधा, प्रयोगशाळा, डिजिटल साधने आणि विद्यार्थ्यांसाठी उपलब्ध करून दिलेल्या सोयीसुविधा पाहून त्यांनी समाधान व्यक्त केले. अशा प्रकारच्या प्रगत सुविधा असलेली प्रशाला आणि कॉलेज इतर शैक्षणिक संस्थांसाठी आदर्श असल्याचे गौरवोद्गार त्यांनी काढले.

कार्यक्रमातील आणखी एक आकर्षण म्हणजे रेडिओ स्टार आदरणीय दिलीपजी टोमके साहेब यांचे प्रेरणादायी सादरीकरण. त्यांनी आपल्या सुरेल गायनातून उपस्थितांना सकारात्मक विचार, प्रेरणा आणि उत्साहाचा संदेश दिला. त्यांच्या सादरीकरणाला उपस्थितांनी उत्स्फूर्त प्रतिसाद दिला.

कार्यक्रमात “अध्यापनात आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर” या विषयावर प्रशालेतील श्री. कुंभार सर, श्री. दिनकर सर आणि श्री. आलाट सर यांनी सखोल मार्गदर्शन केले. त्यांनी गुगलच्या विविध शैक्षणिक साधनांचा प्रभावी वापर, डिजिटल कंटेंट निर्मिती, ऑनलाइन मूल्यमापन, दातार सॉफ्टवेअर तसेच इतर आधुनिक तंत्रज्ञानाचा अध्यापनात कसा उपयोग करता येईल याविषयी प्रात्यक्षिकांसह माहिती दिली.

कार्यशाळेमुळे शिक्षकांना आधुनिक तंत्रज्ञानाची ओळख होऊन त्यांच्या अध्यापन कौशल्यांमध्ये अधिक भर पडणार असल्याचा विश्वास व्यक्त करण्यात आला. तंत्रज्ञानाधारित शिक्षणामुळे विद्यार्थ्यांचा सहभाग वाढून शिक्षण अधिक आनंददायी, परिणामकारक आणि गुणवत्तापूर्ण होईल, असे मत अनेक शिक्षकांनी व्यक्त केले.

कार्यक्रमास व्यासपीठावर संस्थेचे अध्यक्ष डॉ. मदनजी क्षीरसागर साहेब, सचिव ॲड. वैभवजी टोमके साहेब, सौ. दिवाण मॅडम, सौ. टोमके मॅडम, उपप्राचार्य ई. जी. शिंदे, प्राचार्य कटकधोंड सर, मुख्याध्यापिका सौ. अटकळे मॅडम, पर्यवेक्षक ए. ए. पवार, चौगुले सर, कट्टे सर, ढगे सर तसेच सर्व विभागांतील शिक्षक व शिक्षकेतर कर्मचारी उपस्थित होते.

कार्यक्रमाचे सूत्रसंचालन शितोळे मॅडम यांनी केले, तर आभार प्रदर्शन उपप्राचार्य शिंदे सर यांनी केले. शिक्षण क्षेत्रात आधुनिक तंत्रज्ञानाचा प्रभावी वापर करून विद्यार्थ्यांचे भविष्य अधिक उज्ज्वल करण्याचा संदेश देत कार्यक्रम उत्साहात संपन्न झाला.